TAM METİN
 
Perinatoloji Dergisi 1993; 1(3): 163-164
Online Yayın Tarihi: 1 Aralık 2004
 
Olgu Sunumu

Intrakranial Kalsifikasyon, Mikrosefali ve Gelişme Geriliği (Olgu Sunumu)

 

Gülçin Dilmen, Sedat Işık, İsmet Taş

 
Özet
 

Mikrosefali, gelişme geriliği ve periventriküler kalsifikas-yon tesbit edilen bir konjenital CMV enfeksiyonu takdim edilmiştir.

Anahtar kelimeler:

CMV enfeksiyonu, Periventriküler kal- sifikasyon

İntrauterin enfeksiyonların radyolojik tanılan son derecede önemlidir. Intrakranial kalsifikasyon, kon­ jenital toksoplazma ve rubella enfeksiyonlarında gö­ rülmektedir. Konuya dikkat çekmek üzere radyolo­jik açıdan ayırıcı tanı yaptığımız bir vakayı sunduk.

 

Yöntem

 

40 günlük erkek hasta mikrosefali, intrakranial kalsifikas­yon, intrauterin gelişme geriliği ön tanıları ve beyin to­ mografisi istemiyle merkezimize gönderilmiştir. Öz geç­ mişinde 21 yaşındaki anne ve 26 yaşındaki babanın birinci çocukları olduğu, evde spontan vajinal yolla doğduğu, ge­belik haftasının ve doğum ağırlığının bilinmediği öğrenil­ miştir. 40 günlükken ağırlığı 1550 gr, boyu 42 cm, baş çevresi 28 cm (<10 %) olarak bulunmuştur. Cilt ve gözdi- bi muayeneleri normal sınırlardadır. Her iki akciğerin os kültasyonunda kaidelerde krepitan railer duyulmuştur, diğer sistem bulguları normal sınırlardadır.

 

Laboratuar incelemelerinde karaciğer fonksiyon testleri normal sınırlardadır. Annede ve fetusta ELISA testi ile Toksoplazma IgG ve IgM negatiftir. Aynı metodla CMV IgM annede ve bebekte negatif, IgG ise yüksektir. İki yönlü kafa grafisinde fontanellerin açık olduğu izlenmekte mikrosefali ve periventriküler kalsifikasyonlar ve anterior fontanelden yapılan kranial ultrasonografide periventrikü­ ler kalsifikasyonlar dikkati çekmektedir (Resim 1).

Bilgisayarlı beyin tomografisinde sisterna magnanın kistik genişlemesi, IV. ventrikülle birleştiği ve vertekse kadar yükseldiği izlenmekte, serebellar hipopilazi dikkati çek­mektedir (Dandy Walker variantı). III. ve lateral ventrikül lerde hidrosefalik genişleme, periventriküler plak tarzında kalsifikasyon, kortikal doku kaybı, subaraknoid mesafe ar­ tışı mevcuttur.

Ventriküler seviyede solda intraserebral mikrokalsifiye odaklar izlenmektedir. Kitle etkisi saptan­ mamıştır (Resim 2).

 

Tartışma

 

İntrauterin gelişme gerilikleri pek çok sebebe bağlı olarak gelişebilmektedir. En önemli sebepleri arasın­ da intrauterin enfeksiyonlar sayılabilir. TORCH kompleksi ilk trimesterde ağır fetal malformasyonla-ra yol açmaktadır. İntrakranial kalsifikasyon ise kon­ jenital toksoplazma ve CMV enfeksiyonlarında gö­ rülmektedir [#1], [#2].

 

Toksoplazmozis, Türkiye'de hamilelik öncesi dö­nemde % 67 sıklıkla bildirilmiştir [#3]. En önemli üç bulgusu intraserebral kalsifikasyonlar, korioretinitis ve hidrosefalidir. Serumdaki IgG geçirilmiş enfeksi­yonu, IgM ise aktif enfeksiyonu göstermektedir. İnt-rakranial kalsifikasyonlar ise genellikle serebral kor-teks yerleşimli olup parietal bölgede görülür. Pünk- tat veya hafif büyük nodüler tarzda olabilir. Menin geal kalsifikasyon veya ventrikül epandim kalsifı- kasyonlan görülebilir. Hidrosefali toksoplazmik gra-nülomlann foramenlerde yaptığı obstrüksiyona bağlı gelişebilir [#4].

 

CMV enfeksiyonları ise tüm doğumların % 0.5-2.5 ğunda görülür [#5]. Enfekte fetusların % 5-10'unda da nörolojik sekel meydana gelir. Enfeksiyon dönemin­ de annede karaciğer fonksiyon testleri bozulabilir. Hepatosplenomegali görülebilir. Deneklerde ise he patosplenomegali, sanlık, trombositopeni, purpura, mikrosefali, sağırlık, korioretinitis, optik atrofi ve serebral kalsifikasyonlar görülebilir. Serebral kalsifi kasyonlar klasik olarak periventriküler ve subepan- dimaldir [#4]. Kraniyal tomografi bulguları serebellu-mun ve IV. ventrikül anterior duvarının normal kon figürasyonunu koruması, beraberinde minimal sere-bellar hipoplazi Dandy Walker varyantı ile uyumlu­ dur.

 

Tanı için esas olan virus izolasyonudur. Kültür için örneğin serviksten veya idrardan alınması gereklidir. ELISA testi ile IgM antikorlarının gösterilmesi aktif enfeksiyona, IgG pozitifliği ise geçirilmiş enfeksiyo­ na işaret edebilir. Enfeksiyon gelişmesinden ortala­ ma 60 gün sonra IgM antikorları kaybolmaktadır [#6]. Bütün bu bilgilerin ışığı altında vakamız intrauterin CMV enfeksiyonu ile uyumlu bulgular göstermekte­ dir. IgM negatif olması enfeksiyonun üzerinden 60 günden fazla süre geçmesine bağlıdır. Klasik peri­ ventriküler plak tarzında kalsifikasyon ve noktasal serebral kalsifikasyon, mikrosefali diğer uyumlu bulgulardır. Koriotretinitis henüz görülmemiştir.

 

Kaynaklar

 

[#1]. Reynolds DW, Staqno S, Hosty T, Tiller M, Alford CA: Maternal Cytomegalovirus excretion and perinatal infection. N eng J Med, 28:1-5, 1973.

[#2]. Chandler SH, Alexander ER, Holmes KK: Epidemiology of cytomegaloviral infection in a heterogenous population of preg­ nant women. J Infect Dis, 152:249-256, 1985.

[#3]. Dilmen U, Kaya İS, Çiftçi U, Gökşhi E: Gebelik ölüdoğum ve düşüklerde toksoplazmozis ve rubella. Doğa Türk Sağlık Bi­limleri Dergisi, 14:294,1990.

[#4]. Lee SH: Infectious diseases In Lee SH, Rao KCVG (eds): Cra­ nial computed Tomography and MRI. New York, McGraw-Hill Book Company, 557-606, 1987.

[#5]. Stagno S, Reynolds DW, Pass RF, Alford CA: Breast milk and the risk of cytomegalovirus infection. N Eng J Med 302:1073-1016,1980.

[#6]. Gibbs RS, Swett RI: Maternal and fetal infections. In Creasy RK, Resnik R (eds.) Maternal-Fetal Medicine. Philadelphia. W.B. Saunders Company, 656-719, 1989.